IX Festiwal Nauki, Techniki i Sztuki, 24 kwietnia 2009

W piątek 24 IV 2009, KNAL, już po raz trzeci, zaprezentowało się na Festiwalu Nauki, Techniki i Sztuki. Po wcześniejszych edycjach, poświęconych istotom fantastycznych i postaci czarownicy w kulturze, przyszła po pora na imprezę Horror w sztuce – sztuka w horrorze.

Na wstępie Magda Drabikowska opowiedziała o problemach z definicją poszczególnych gatunków kultury grozy i rozróżniła, skupiając się na literaturze, typowe motywy powieści gotyckiej i horroru. Następnie Agata Grykien pokazała prezentację poświęconą źródłom zagrożenia występującym w horrorze i omówiła sylwetki wampirów, wilkołaków, zombie oraz psychopatycznych morderców.
Jako kolejny prelegent wystąpił Julian Czurko, który opowiedział o związanych z horrorem antropologicznych strukturach wyobraźni i wyjaśnił symbolikę przestrzeni ukazanych w horrorze. Natomiast dziełom filmowym została poświęcona prezentacja przygotowana przez Alicję Ślebiodę oraz Tomasza Ciesielskiego.

Gwoździem programu była zabawa przygotowana przez niezrównaną Zosię Lach. Pod jej przewodnictwem, teoretycznie wyedukowani uczestnicy imprezy mieli szansę ułożyć własny scenariusz horroru, świadomie posługując się typowymi dla konwencji toposami, postaciami, przestrzeniami i antropologią. Końcowy rezultat przekroczył nasze oczekiwania – nie pozwolę sobie na prezentację scenariusza (może kiedyś uda się nam na nim zbić fortunę?), wspomnę tylko, że znalazło się miejsce na wprowadzenie zarówno motywów społecznych (para wielkomiejskich nuworyszy na tle maleńkiej i zagadkowej społeczności post-pegeerowskiej, prawie wymarłej wioseczki), jak ekologicznych (kluczowa rola zmutowanych kurczaków i energii zwierząt ginących w miejscowej rzeźni) oraz obyczajowych (życiowa tragedia miejscowych drobnych pijaczków kontra narodziny wielkiej namiętności między młodym przedsiębiorcą a jego piękną i utalentowaną asystentką). A wszystko okraszone potężną dawką grozy wymieszanej z postmodernistyczną ironią. Zabawa była przednia.

Na koniec spotkanie podsumowała i pożegnała miłych gości Opiekunka KNAL-u, doktor Natalia Lemann. Do następnego roku!

Spotkanie XXXII – Przedkonferencyjne I

Spotkanie przedkonferencyjne zaszczyciła swoją obecnością prof. Joanna Ślósarska, z którą porozmawialiśmy na temat zagadnień zaproponowanych przez nasze Koło w ramach bloku teoretyczno-literackiego:
ℑ syllepsis;
ℑ liminalność;
ℑ tekst rozgwieżdżony, arachnologia;
ℑ lector in fabula jako aktor / aktor jako lector in fabula;
ℑ dis-sensus jako metoda i cel dyskursu post-modernistycznego;
ℑ suplikanci i sceny latipso;
ℑ procesory tekstu i ruchome matryce.

Rozpoczęliśmy od hipertekstów, czy jak kto woli tekstów rozgwieżdżonych Rollanda Barthesa, zastanawiając się czym dokładnie są, jak powstają i czy dotyczą tylko tekstów w formie elektronicznej. Teorii Barthesa przeciwstawiliśmy arachnologię i usiłowaliśmy określić na czym polega niemal cielesny, nierozerwalny związek autorki z wytwarzanym przez nią tekstem. Potem porozmawialiśmy chwilę o scenach latipso i wymieniliśmy kilka przykładów występujących w kulturze relacji o charakterze masochistycznym z najbliższego otoczenia (np.: "Dlaczego muszę czytać Orzeszkową, skoro jej nie lubię"). Na koniec podyskutowaliśmy chwilę o procesorach tekstu, ich działaniu i związkach z hipertekstami. Pani profesor pomogła nam zrozumieć najświeższe trendy w badaniach literackich i przy ich pomocy pobieżnie przeanalizować konkretne teksty kultury.

Spotkanie XXXI – Modernizm – nieskończony projekt

Podczas ostatniego spotkania koła, zastanawialiśmy się nad złożonością problematyki dotyczącej modernizmu oraz licznymi definicjami samego pojęcia. Przedyskutowaliśmy słynny projekt nowoczesności Jurgena Habermasa, sięgnęliśmy do rozpoznań Jaussa i Shepparda, wreszcie podparliśmy się syntetyzującą myślą Ryszarda Nycza. Tak uzbrojeni teoretycznie starliśmy się z koncepcją postulowaną przez Włodzimierza Boleckiego, którego propozycje omawialiśmy długo i bardzo zaciekle.

Mieliśmy też przyjemność posłuchania przewodniczącej zaprzyjaźnionego Międzywydziałowego Koła Naukowego Teoretyków Kultury Uniwersytetu Łódzkiego, Patrycji Kruczkowskiej. Patrycja opowiedziała nam o niezwykle ambitnym projekcie Koła, którego dwuletnia praca ujrzała właśnie światło dzienne w postaci książki Rekonfiguracje modernizmu. Nowoczesność i kultura popularna pod redakcją Tomasza Majewskiego, która dopiero co się ukazała i zbiera same entuzjastyczne recenzje.

Ci, którzy po naszym spotkaniu oczekiwali ostatecznego wyjaśnienia, czym jest modernizm, mogli poczuć się zawiedzeni, myślę jednak, że udało nam się przeczuć i w pewien sposób oddać wieloznaczność tego absolutnie podstawowego pojęcia, pod którym kryć się może tak wiele, że prawie wszystko.

Spotkanie prowadziła Magda Drabikowska.

Wykorzystane teksty teoretyczne:
ℑ Włodzimierz Bolecki, Doświadczenie i modernizm, [w:] http://www.bolecki.eu/images/pdf/dosw-mod.pdf
ℑ Tegoż, Modernizm w literaturze polskiej…, [w:] http://www.bolecki.eu/images/pdf/modernizm.pdf
ℑ Tegoż, Od "postmodernizmu" do "modernizmu"…, [w:] http://www.bolecki.eu/images/pdf/wat-od-do.pdf
ℑ H. R. Jauss, Proces literacki modernizmu od Rousseau do Adorna, przeł. P. Bukowski, [w:] Odkrywanie modernizmu, red. R. Nycz, Kraków 2004, s. 21-59.
ℑ R. Sheppard, Problematyka modernizmu europejskiego, przeł. P. Wawrzyszko, [w:] Odkrywanie modernizmu, red. R. Nycz, Kraków 2004, s. 71-140.
ℑ J. Habermas, Modernizm – niedokończony projekt, przeł M. Łukaszewicz, [w:] Postmodernizm. Antologia przekładów, pod red. R. Nycza, Kraków 1997, s. 25-46.