Sprawozdanie ze spotkania //"Krocząc w ciemności" L. Swann

Sprawozdanie ze spotkania wieńczącego pracę KNAL w roku akademickim

2015/16

1 czerwca 2016 roku odbyło się ostatnie w tym roku akademickim spotkanie Koła

Naukowego Antropologów Literatury UŁ.

Pierwsza część obrad zogniskowana była wokół spraw organizacyjnych: podsumowania

dotychczasowej działalności Koła i omówieniu planów na rok akademicki 2016/17 a także

ustalenia tematyki warsztatów dla Młodych Studentów w ramach akcji Uniwersytet Łódzki

dla Dzieci.

Drugą część spotkania stanowiła dyskusja moderowana przez mgr Edytę Janiak na temat

wrażeń z lektury książki Leonie Swann "Krocząc w ciemności". Członkinie zastanawiały się

nad możliwymi kluczami interpretacyjnymi (ekokrytyka, psychoanaliza) i odkrywały zawarte

w powieści odwołania do zjawisk społeczno-kulturowych (wiek XIX, freak show,

bestiariusze, steampunk). Poszukiwały również podobieństw powieści z bestsellerowymi

dziełami autorki "Sprawiedliwość owiec" oraz "Triumf owiec". Dokonując analizy "Krocząc w

ciemności", wskazywano na jej gatunkowe podobieństwo do powieści noir, powieści

detektywistycznej oraz baśni (choć nie tej klasycznej, raczej postmodernistycznej). Janiak

ukuła nawet roboczą nazwę dla reprezentowanego przez powieść gatunku – kryminał

fantastyczny. Lektura przypadła zebranym do gustu i była pełną magii odskocznią od

codziennego życia. Prócz naukowych dysput, zajadając się wyśmienitymi ciastkami

upieczonymi przez mgr Julię Dynkowską i cukierkami przygotowanymi przez

Przewodniczącą Koła mgr Annę Zatorę, fantazjowano także o posiadaniu własnego smoka

Legulasa. Pamiętajmy bowiem, że w każdym młodym naukowcu drzemie wciąż dziecko,

które 1 czerwca miało przecież swoje święto :-)


Władze KNAL serdecznie dziękują wszystkim wspaniałym osobom, które pojawiały się na

spotkaniach Koła w mijającym roku akademickim.

Wszystkich zainteresowanych ciekawymi książkami i jeszcze ciekawszymi rozmowami o

nich zapraszamy natomiast w październiku do dołączenia do KNAL.


Życzymy Wam niezapomnianych wakacji i wielu inspirujących lektur!


Sprawozdała: Edyta Janiak

Spotkanie - "Krocząc w ciemności" L. Swann // 1 czerwca 2016

Zapraszamy na spotkanie!

Sprawozdanie ze spotkania o współczesnym polskim kryminale

Sprawozdanie ze spotkania: współczesny polski kryminał – Ludzie w nienawiści

13 kwietnia 2016 roku członkinie Koła Naukowego Antropologów Literatury spotkały się, aby podyskutować o debiutanckiej powieści Krzysztofa A. Zajasa zatytułowanej Ludzie w nienawiści. Jest to pierwsza część tak zwanej „trylogii grobiańskiej”, czyli cyklu kryminalnego opowiadającego o nieustraszonym komisarzu Andrzeju Krzyckim rozwiązującym zagadki tajemniczych morderstw dokonywanych w podkrakowskich miejscowościach.

Moderatorką dyskusji w naturalny sposób stała się przewodnicząca Koła – mgr Anna Zatora, prywatnie miłośniczka kryminałów. Dzięki doskonałej znajomości tego gatunku literackiego (zarówno „literaturoznawczo-teoretycznej”, jak i „czytelniczo-praktycznej”) udało się prowadzącej wpisać dzieło Zajasa w szerszy kontekst. Jak zauważyła, Ludzie w nienawiści reprezentowaliby raczej typ kryminału spod znaku amerykańsko-kanadyjskiego, podczas gdy silnie zaangażowane społecznie dzieła Miłoszowskiego reprezentują raczej model skandynawski (w dużym uproszczeniu). Dyskutowana była też kreacja głównego bohatera, który cierpi na „syndrom Kurta Walandera” – jest mroczny, doświadczony przez los, obdarzony wielkim talentem śledczym i jednocześnie zmagający się z wewnętrzni demonami (Krzycki jest alkoholikiem mającym problemy z relacjami międzyludzkimi).

Warto dodać, że Krzysztof A. Zajas jest literaturoznawcą i wykładowcą akademickim – lekkość pióra i erudycję autora dostrzec można na kartach powieści bez trudu. Jego zamiłowanie do twórczości Stephena Kinga także. Członkiniom obecnym na spotkaniu lektura przypadła do gustu (szczególnie za sprawą wartkiej akcji powieści oraz świetnie wykreowanej „ludzkiej postaci Lucka”, czyli partnera komisarza Krzyckiego), chociaż nie obyło się bez kilku krytycznych uwag. Wydaje się, że debiutujący pisarz kryminałów ma problemy szczególnie z tworzeniem postaci kobiecych (antypatyczna i wewnętrznie „niedopracowana” Iza) oraz opisywaniem scen walki (jak powiedziała jedna z członkiń: „Autor najwyraźniej lubi jeść, ale nie umie się bić”, ponieważ jedzenie opisywane jest w powieści bardzo zmysłowo i plastycznie). Pomimo tych zastrzeżeń zebrane jednogłośnie uznały, że Ludzie w nienawiści wyróżniają się pozytywnie na tle współczesnego kryminału polskiego i są lekturą wartą uwagi. 

Kolejne spotkanie KNAL odbędzie się 1 czerwca o godzinie 17:00 i poświęcone zostanie najnowszej powieści Leonie Swann (autorki światowego bestselleru Sprawiedliwość owiec) zatytułowanej Krocząc w ciemności.

Serdecznie zapraszamy członków Koła, a także wszystkie „nowe” osoby, które chciałyby porozmawiać w sympatycznym gronie o ciekawej literaturze J 

Sprawozdała: Edyta Janiak

Spotkanie KNAL - Krzysztof Zajas, "Ludzie w nienawiści" // 13 kwietnia 2016

Zapraszamy serdecznie! 

Do lektury Ludzie w nienawiści Krzysztofa A. Zajasa (pierwszy tom trylogii grobiańskiej) oraz tekst teoretyczny Julii Poświatowskiej (UŚ) Kobiety, które nienawidzą przemocy. Wizerunki kobiecości w szwedzkich powieściach kryminalnych i ich adaptacjach filmowych, [w:] Od pióra do sieci, red. P. Michałowski, Szczecin 2015.

Sprawozdanie ze spotkania - Projekt Szekspir: "Przepaść czasu"

Spotkanie KNAL, które odbyło się 16 marca, było poświęcone najnowszej powieści Jeanette Winterson Przepaść czasu, która została napisana w ramach Projektu Szekspir. By uczcić 400. rocznicę śmierci Wielkiego Elżbietańczyka, brytyjskie wydawnictwo Hogarth Press zaproponowało znanym współczesnym pisarzom napisanie powieści, które opowiedziałyby na nowo najsłynniejsze dramaty Szekspira. W planach wydawniczych jest więc, między innymi, Burza prze-pisana przez Margaret Atwood, Makbet według Jo Nesbø oraz Otello Tracy Chevalier.

Winterson wzięła na warsztat Zimową opowieść – dramat dla niej niezwykle ważny (również ze względów osobistych, gdyż sama jest dzieckiem adoptowanym), jak sama mówi, jej historię-talizman, i przeniosła ją we współczesne realia.

Projekt i powieści, które powstają w jego ramach, stały się asumptem do naukowej dysputy literaturoznawczej. Moderatorką spotkania była mgr Julia Dynkowska, która swoją dysertację doktorską poświęca zagadnieniom ekfrazy i apokryfu. Omówiła pokrótce najważniejsze pojęcia związane z prze-pisywaniem literatury – trawestację, parodię, pastisz, apokryf i transpozycję oraz przedstawiła dzieła literackie będące egzemplifikacjami takich zabiegów. Odnosiła się w swym wywodzie do Palimpsestów Genetta i zastanawiała się wraz z obecnymi Członkiniami KNAL, dlaczego to właśnie dzieła Szekspira najczęściej i tak chętnie zostają poddane podobnym zabiegom literackim.

Sama Przepaść czasu okazała się dla obecnych osób lekturą ciekawą, acz nieco rozczarowującą. Podkreślano, że Winterson nie wykorzystała w pełni swego pisarskiego potencjału w konfrontacji z dramatem Szekspira oraz nie dopracowała niektórych wątków i postaci. Znajomość wcześniejszych dzieł autorki (i ich feministycznego oraz wywrotowego charakteru) skłoniły Członkinie do stworzenia własnej apokryficznej opowieści – o tym jak Przepaść czasu mogłaby wyglądać, gdyby uwzględniała te aspekty twórczości Winterson.

Kolejne spotkanie KNAL poświęcone zostanie kryminałowi Krzysztofa Zajsa Ludzie w nienawiści. Odbędzie się 13 kwietnia o godzinie 17:00 w sali 0.12. Serdecznie zapraszamy!

Sprawozdała: Edyta Janiak

Spotkanie KNAL - J.Winterson "Przepaść czasu" //16 marca 2016 r.

Zapraszamy na kolejne spotkanie!

Sprawozdanie ze spotkania o dystopiach

Sprawozdanie ze spotkania: dystopie

Pierwsze spotkanie KNAL w semestrze letnim 2015/16 odbyło się 25 lutego. Poprowadziła je i moderowała Alicja Górska. Tematem spotkania były dystopie oraz ich współczesne literackie obrazy. Dyskusję na temat powieści Suzanne Collins Igrzyska śmierci („klasyka”) oraz Piotra Patykiewicza Dopóki nie zgasną gwiazdy (polska powieść dystopijna) poprzedził krótki wykład o tym, czym właściwie są dystopie i czym się charakteryzują. Okazuje się bowiem, że powszechnie rozumienie tego terminu i jednoznaczne przeciwstawianie go utopii jest mylne. Co więcej, prowadząca przekonująco przedstawiła różnice pomiędzy dystopią a traktowanymi z nią synonimicznie antyutopią, czarną utopią i utopią negatywną, a także relację dystopia – postapokalipsa. Omówione i przedstawione zostały także cechy powtarzające się w niemal wszystkich dystopijnych powieściach. Są to między innymi: idealne ustrukturyzowanie i zhierarchizowanie opisywanego społeczeństwa, rządy elit i wyzysk niższych kast, dehumanizacja i depersonalizacja, brak pamięci o przeszłości, czy zanik fauny i flory. Alicja Górska omówiła także każdą z wymienionych cech w odniesieniu do świata przedstawionego Igrzysk śmierci oraz Dopóki nie zgasną gwiazdy.  

Po tym niezwykle ciekawym wstępie uczestniczki spotkania (obecne były tylko członkinie KNAL) dzieliły się swoimi wrażeniami z lektury obydwu tekstów a także zastanawiały się między innymi nad tym, dlaczego Igrzyska śmierci zaliczone zostały do tak zwanej literatury młodzieżowej oraz dlaczego powszechnie za czytelników powieści dystopijnych uznaje się młodych ludzi.

Władze KNAL pragną serdecznie powitać nową członkinię – Kamilę, studentkę I roku romanistyki, która, jak sama przyznała, bardzo lubi czytać oraz rozmawiać o literaturze.

Kolejne spotkanie Koła odbędzie się 16 marca (środa) o godzinie 17:00, tradycyjnie w sali 012. Poświęcone będzie nowej powieści Jeanette Winterson Przepaść czasu, która jest literacką wariacją na temat Opowieści zimowej Williama Shakespeare’a. Dyskusję na ten temat moderować będzie mgr Julia Dynkowska.

Serdecznie zapraszamy!

Sprawozdała: Edyta Janiak     

Spotkanie KNAL - dystopie // 25 lutego 2016 r.

Serdecznie zapraszamy na spotkanie poświęcone dystopiom! W sprawie materiałów można kontaktować się z nami e-mailowo: anthropologos@gmail.com

Nowy semestr - rekrutacja!

Uwaga, uwaga!

Poszukujemy nowych członków!

Zapraszamy wszystkich studentów, którzy chcą czytać literaturę, poznawać literaturę i badać jej różne powiązania z innymi mediami, odkrywać kulturowe konteksty literatury i przede wszystkim - rozmawiać o literaturze! 

Jesteśmy kołem naukowym działającym już naprawdę długo i aktywnie, w tym roku akademickim m.in. organizowaliśmy konferencję o zjawisku hejterstwa w kulturze - wcześniej o przedsądach i metahumanizmie. Spotykamy się z częstotliwością co około 2-3 tygodnie. Najbliższe spotkanie poświęcone dystopiom w literaturze dla młodzieży odbędzie się na początku nowego semestru, jeszcze będziemy je ogłaszać i wskazywać konkretną lekturę.  

Zachęcamy do zgłoszenia się - dodamy e-maile zainteresowanych osób do listy mailingowej i będziemy informować na bieżąco :)

Serdecznie zapraszamy!

Sprawozdanie ze spotkania 19.11.2015 ("Moja walka" Knausgårda)

Sprawozdanie ze spotkania wokół powieści "Moja walka"

19 listopada 2015 roku odbyło się spotkanie KNAL poświęcone powieści "Moja walka" Karla

Ovego Knausgårda. Moderatorką i pomysłodawczynią tematu dyskusji była mgr Milena Rosiak.

Członkowie Koła dzielili się swoimi spostrzeżeniami z lektury pierwszego tomu jednej z

najgłośniejszych współczesnych powieści –  "Mojej walki" (warto zauważyć, że na język polski

przetłumaczono już trzy z sześciu dotychczas napisanych tomów), rozważali kwestię

„skandynawskości” i  swoistej surowości stylu Knausgårda oraz zasadności spostrzeżeń

krytyków literackich o proustowskości lub antyproustowości dzieła (odnoszących się

oczywiście do wielotomowego dzieła W poszukiwaniu straconego czasu). Asumptem do

rozmowy stała się też autobiograficzność "Mojej walki" – w duchu teorii o „pakcie

autobiograficznym” Philippe’a Lejeune’a można zakładać, że jest to faktycznie autobiografia

(autor powieści, jej główny bohater i narrator to ta sama osoba sygnująca się imieniem i

nazwiskiem Karl Ove Knausgård), poświadczać mogą o tym fakcie również zdarzenia

związane z ukazaniem się książki – zbiorowy pozew sądowy rodziny pisarza o znieważenie.

Jak słusznie zauważyła mgr Anna Zatora, w trakcie lektury wyczuwa się jednak pewien fałsz i

próbę konstruowania swojej własnej historii-legendy. Ciekawe było również porównanie

kontrowersyjnej (ze względu na otwartą krytykę wymierzoną między innymi w

mieszczańskie społeczeństwo czy instytucję rodziny) twórczości Norwega z tą autorstwa nie

mniej obrazoburczego austriackiego pisarza Thomasa Bernharda, którą charakteryzuje

„bogactwo i nadmiar słowa”.

Mgr Rosiak, prócz nakreślenia tła społeczno-kulturowego, faktów z biografii autora i

okoliczności powstania "Mojej walki", poruszyła kwestię relacji fabuły poszczególnych tomów

względem siebie a także opowiedziała o zmianie swojego stosunku do narratora powieści: od

uwielbienia w pierwszym tomie do niemal niechęci przy lekturze drugiego. Historia Karla

Ovego jest jednak na tyle wciągająca i interesująca, że moderatorka postanowiła zakupić tom

trzeci powieści, który zaprezentowała zebranym Kołowiczom.

Osoby, które nie zdołały zapoznać się przed spotkaniem KNAL z żadnym z tomów "Mojej

walki", po tak ciekawych dysputach zadeklarowały chęć nadrobienia lekturowych zaległości.


Druga część spotkania poświęcona została sprawom organizacyjnym związanym z

przygotowaniami do konferencji naukowej „Hejterstwo – nowy wymiar kultury?”.


Sprawozdała: Edyta Janiak

Spotkanie KNAL - "Moja walka" // 17 listopada 2015

Spotkanie rekrutacyjne KNAL! //29 października 2015

Serdecznie zapraszamy!

Konferencja "Hejterstwo - nowy wymiar kultury?" //call for papers

Ogólnopolska studencko-doktorancka konferencja naukowa Koła Naukowego Antropologów Literatury UŁ

Patronat honorowy Prorektora ds. programów i jakości kształcenia UŁ Profesora dr. hab. Jarosława Płuciennika
Patronat medialny: Magazyn antropologiczno-społeczno-kulturowy "Maska"

HEJTERSTWO - NOWY WYMIAR KULTURY?

27-28 listopada 2015 roku
Wydział Filologiczny Uniwersytetu Łódzkiego
(Łódź, ul. Pomorska 171-173)

Internet jako nowa przestrzeń medialna mająca coraz większy wpływ na społeczeństwo i kulturę sprzyja zachodzeniu nieznanych dotąd zjawisk. Wiąże się z tym powstawanie nowych gatunków, takich jak blog, nowych sytuacji komunikacyjnych czy postaw wobec drugiego człowieka, Innego, świata. Funkcjonowanie w sieci ma również związek z podmiotowością – anonimowość, zwielokrotnienie obecności w przestrzeni internetowej, fragmentaryczność zmieniają naszą perspektywę, ale i to, jak jesteśmy odbierani.
Czym jest hejterstwo, a także co to hejt i kim jest hejter, wie każdy, kto w internecie spędził dłuższą chwilę. Słowo zbudowane na bazie angielskiego ‘hate’ (nienawiść, wstręt) otrzymało zapis fonetyczny i odpowiednią końcówkę fleksyjną, po czym weszło do użytku najpierw w socjolekcie (głównie internautów), potem w słownictwie potocznym, aż wreszcie trafiło do słowników.
Proponujemy, by poddać refleksji naukowej wszystko to, co kryje się za „hejterstwem”, a więc zdefiniować słowo, znaleźć źródła zjawiska i jego powinowactwa z rozmaicie rozumianym krytycyzmem, przyjrzeć się specyfice i estetyce „hejtu” m.in. w literaturze, języku i sztukach audiowizualnych, oraz wreszcie – podjąć próbę diagnozy.
Czy hejterstwo jest wytworem kultury internetu, czy istniało o wiele wcześniej? Czy na dobre zakorzeniło się w kulturze, czy to jedynie przemijająca moda? Zachęcamy do podjęcia rozważań na ten temat reprezentantów różnych dyscyplin naukowych: kulturoznawców, językoznawców, literaturoznawców, antropologów, medioznawców, psychologów, historyków, filozofów, socjologów… Mamy nadzieję na szerokie spektrum refleksji i inwencję badawczą uczestników.
Planujemy wydanie recenzowanej monografii.
Należy pamiętać, że poniższe zagadnienia są jedynie propozycjami do namysłu. Z zainteresowaniem organizatorów spotkają się zarówno rozważania teoretyczne, jak i analizy i interpretacje konkretnych tekstów kultury.

GENOLOGIA/METODOLOGIA
 źródła i początki hejterstwa
 hejterstwo a nienawiść
 hejterstwo a krytycyzm
 hejterstwo a krytykanctwo
 hejter a troll internetowy
 internet jako źródło i przestrzeń hejterstwa
 hejter a trickster
 hejter a hipster
 hejter i Inny

JĘZYK/ESTETYKA
 hejterskie instrumentarium językowe
 estetyka hejtu
 hejterstwo a mowa nienawiści
 hejterstwo w literaturze
 hejterstwo w sztukach audiowizualnych
 hejterstwo w sztukach plastycznych
 językowe i obrazowe reprezentacje hejterstwa (grammar nazi, hejter definiowany przez mem itp.)

DIAGNOZY/PROGNOZY
 hejterstwo jako moda albo znak czasów
 hejt jako przyszłość kultury?
 hejt jako koniec, upadek kultury
 hejterstwo jako wyraz wolności
 hejterstwo w różnych kulturach
 hejterstwo w ujęciu filozoficznym
 hejterstwo w ujęciu psychologicznym


Kierownik naukowy konferencji:
dr Natalia Lemann
Opiekun naukowy konferencji:
dr Michał Wróblewski
Sekretarz konferencji:
mgr Anna Zatora (email: anna.zatora@gmail.com)

Opłata konferencyjna wynosi 100 zł – organizatorzy pokrywają koszt wydania monografii, zapewniają materiały konferencyjne oraz przerwy kawowe. Nie zapewniamy uczestnikom konferencji wyżywienia ani noclegu, ale służymy pomocą w razie wszelkich problemów i pytań organizacyjnych.
Zgłoszenia (tytuł wystąpienia, abstrakt o objętości 1000-1500 znaków ze spacjami i afiliację) należy przesyłać do 24 października 2015 na adres e-mailowy: anthropologos@gmail.com
Informacja o przyjęciu/odrzuceniu abstraktu pojawi się do 31 października 2015 roku. W razie przyjęcia referatu otrzymają Państwo e-mailem informacje na temat uiszczenia opłaty konferencyjnej i faktur. Do połowy listopada powinien być znany dokładny program konferencji. W monografii znajdą się te spośród proponowanych tekstów, które otrzymają pozytywne recenzje.
Aktualnych informacji należy szukać na portalu Facebook (wydarzenie: „Hejterstwo – nowy wymiar kultury? Konferencja naukowa KNAL”). W razie wątpliwości zachęcamy do zadawania pytań przez podane adresy e-mailowe.

Zapraszamy!

Sprawozdanie ze spotkania: Eco i Calvino /12.03.2015

12 marca 2015 roku odbyło się spotkanie KNAL mające stanowić wstęp do uroczystości związanych z 70-leciem Uniwersytetu Łódzkiego i wizytą Umberta Eco. Planowane na maj tego roku nadanie pisarzowi i badaczowi tytułu doktora honoris causa UŁ stało się impulsem do zorganizowania wielu poprzedzających je wydarzeń. Jednym z nich było właśnie nasze spotkanie poświęcone tekstowi „Dzieło otwarte” Umberta Eco i powieści Itala Calvino „Jeśli zimową nocą podróżny”.
W prezentacji na temat „Dzieła otwartego” mgr Anna Zatora przybliżyła najważniejsze tezy z zawartej tam koncepcji Eco; dygresjami stały się odniesienia m.in. do fenomenologii, formalizmu rosyjskiego i sporu o interpretację.
Teoria dzieła otwartego stałą się punktem wyjścia do rozważań na temat słynnej powieści Calvino – rozmawialiśmy o naszych odczuciach, procesie lekturowym i roli odbiorcy w tworzeniu dzieła.

Poza merytoryczną częścią spotkania omówiliśmy nasze planowane aktywności – udział Koła w Festiwalu „Labirynt Znaków 2015” (4. Noc Literatury) i organizację własnej konferencji naukowej. Z burzy mózgów wykluł się wstępny pomysł na call for papers, które klaruje się i wkrótce zyska materialną postać.

Sprawozdawała: Anna Zatora

Spotkanie KNAL - 12 marca 2015 (Eco, Calvino)

Na najbliższym spotkaniu - 12 marca 2015, godz. 17.30, s. 012 - zmierzymy się z koncepcją "dzieła otwartego" Umberta Eco. W prezentacji, od której rozpoczęlibyśmy spotkanie, postaramy się przedstawić w skondensowany sposób główne tezy Eco zawarte w Dziele otwartym i konteksty do tego. Potem, na tej podstawie, spróbujemy porozmawiać o Jeśli zimową nocą podróżny Itala Calvino.
W pamięci miejmy też twórczość Eco, Imię róży choćby.

Zapraszamy!

Sprawozdanie ze spotkania poświęconego M. Tulli

A więc Tulli. Nieco dziwne, mało mówiące nazwisko.
Proza – jakkolwiek by nie rzec: przejmująca.
Cieszę się, że tak niewiele wiedziałem o autorce przesłanych utworów i bohaterce kolejnego spotkania KNAL; bowiem o twórczości tak wybitnej literatki (co nie było jeszcze dla mnie tak wyraźne na początku dyskusji), rzeczywiście trudnej, pogmatwanej, o której ciężko dowiedzieć się czegokolwiek pewnego nawet od samej pisarki– powinny rozmawiać właśnie takie osoby, jakie się rzeczywiście na spotkaniu pojawiły, czujące się bez wątpienia lepiej w tematyce post-pamięci i całego szeregu innych kategorii, które w powieściach Magdaleny Tulli można odnaleźć. Bardzo się też cieszę, że były to same kobiety – bo być może moja zbyt szybka, powierzchowna lektura, albo po prostu nieumiejętność wejścia w rolę narratorki utworów sprawiły,
że tak subtelne i szalenie ciekawe rozróżnienia składników samej fabuły oraz teorie interpretacyjne podawane przez uczestniczki rozmowy pozostały dla mnie, szczerze mówiąc, obce aż do tej właśnie chwili. Dysputa była spontaniczna, szczera, nieprzeładowana zbędnymi terminami, a tym chętniej się jej słuchało dzięki licznym i czasem bardzo osobistym odczuciom, którym dano wyraz na równi z czysto „kulturologicznymi” stwierdzeniami. Oby zawsze było tak ciekawie.

Spotkanie odbyło się 8 stycznia 2015 roku
Dyskusję moderowała: mgr Milena Rosiak-Kłębik
Sprawozdawał: Remigiusz Wróbel

II spotkanie KNAL 2014/2015 - "Szum" M. Tulli

Najbliższe spotkanie Koła Naukowego Antropologów Literatury - 8 stycznia 2015 roku, godz. 17.30, sala 0.12 - poświęcimy książce Magdaleny Tulli "Szum". O utworze porozmawiamy w kontekście postpamięci, choć nie tylko w takim. Posłuży nam on jako punkt wyjścia do dyskusji, a podstawą merytoryczną niech będą dwa teksty:

1) Marianne Hirsch "Żałoba i postpamięć",
2) Barbara Skarga "Ślad" [w:] "Ślad i obecność".

Serdecznie zapraszamy!

Nowa specjalizacja na Kulturoznawstwie UŁ!

Specjalność o nazwie Twórcze pisanie (Creative writing), proponowana na studiach licencjackich i magisterskich na kierunku kulturoznawstwo, łączy zajęcia o charakterze teoretycznym i praktycznym w zakresie warsztatu twórcy (liryka, proza, dramatopisarstwo, scenariusze, nowe formy i gatunki literackie w przestrzeni wirtualnej); kształci ponadto krytyka literackiego filmowego, teatralnego. Program zawiera również podstawy tworzenia form dziennikarskich i użytkowych – reportaż, esej, felieton, reklama. Wśród przedmiotów o profilu teoretycznym znajdują się arcydzieła literatury XX wieku, literatura najnowsza, antropologia kultury, pragmatyka języka. W programie specjalności znajdują się zajęcia warsztatowe i praktyczne związane z autorskim i kreatywnym uczestnictwem w przestrzeni publicznej (prowadzenie spotkań autorskich, debat literackich, autopromocja własnej twórczości, przygotowywanie tekstów do publikacji). Wśród efektów kształcenia zakładamy praktyczne opanowanie literackich technik narracyjnych i perswazyjnych, sztuki kompozycji, operowania informacją w tekście multimedialnym, świadome używanie języka jako narzędzia komunikacji. Rozwijanie kompetencji warsztatowych dziennikarza, publicysty, krytyka, twórcy scenariuszy i form przekazu multimedialnego zapewni umiejętności oraz dobre przygotowanie do zawodów związanych z kulturą medialną.

Spotkanie L – Thomas Pynchon

Wydawało Wam się kiedyś, że ktoś Was śledzi? A może uważacie, że całe Wasze życie jest przez kogoś skrzętnie wyreżyserowane jak w Truman Show? Jeśli tak, powinniście byli zjawić się na ostatnim spotkaniu KNAL poświęconemu powieści 49 idzie pod młotek Thomasa Pynchona.

Pisarz ten jest jedną z najbardziej tajemniczych postaci współczesnego literackiego świata. Analizując jedną z jego pierwszych powieści, staraliśmy się m.in. odpowiedzieć na pytanie, na ile jego paranoja i stronienie od ludzi są uzasadnione, a na ile stanowią przemyślaną strategię marketingową, której celem jest uwiedzenie i zmanipulowanie czytelnika. Zainspirowani przez prowadzącego spotkanie Szymona Drzażdżewskiego usiłowaliśmy dociec, czy powieść Pynchona wpisuje się w definicję powieści encyklopedycznej lub tzw. powieści totalnej. O ile od razu zgodziliśmy się, że na dwustu stronach nie da się zawrzeć całej wiedzy na temat świata (niezależnie od wielkości czcionki i gęstości druku), o tyle zgodziliśmy się z tezą, że taka objętość wystarczy, aby opisać ogólną zasadę funkcjonowania rzeczywistości.

Idealnymi terminami do opisania zasady działania świata w 49 idzie pod młotek okazuje się hipertekst skonfrontowany z użytą przez autora metaforą gobelinu. Bohaterka powieści, Edypa Maas, podąża za znakami niczym po nitce, w przekonaniu, że ostatecznie połączy je w logiczną całość i odkryje ich znaczenie. Wierzy, że te „wyspy sensu” (w kontekście terminologii związanej z hipertekstami, można by je nazwać leksjami) łączą się w nieprzypadkowy sposób a każdy kolejny znak może być tym elementem, który z bezładnego zwoju tropów pozwoli wyłonić starannie upleciony gobelin.

Przy okazji rzeczowej i merytorycznej dyskusji na tematy okołoliterackie, poświęciliśmy chwilę na obejrzenie fragmentu filmu dokumentalnego o Thomasie Pynchonie, naturalnie bez udziału pisarza. W rzeczonym filmie różne osoby, o mniej lub bardziej wybujałej wyobraźni wypowiadały swoje opinie na temat ekscentrycznych zachowań Pynchona lub, niezdrowo pobudzone, ekscytowały się kilkoma stosunkowo nowymi, rzekomymi zdjęciami autora Tęczy grawitacji wykonanymi przez reporterów śledczych. Jednak kwestia przyczyn, dla których pisarz stroni od ludzi i mediów pozostaje wciąż otwarta, wobec czego na koniec proponuję mini quiz:

Thomas Pynchon ukrywa się ponieważ:
A) To dobra strategia marketingowa;
B) Zażywanie LSD wywołało u niego paranoję;
C) Posiada i ujawnia informacje zagrażające interesom Systemu;
D) Jest brzydki;

Sprawę zdała Agata Grykien

Teksty:
ℑ PYNCHON I OKOLICE

Spotkanie XLIX – Poezja konkretna

Ostatnie, w 2010 roku, spotkanie Koła upłynęło pod znakiem dyskusji o poezji konkretnej. Pod przewodnictwem mgr Moniki Kocot uczestnicy zapoznali się ze szczegółowymi wyznacznikami wspomnianego nurtu poetyckiego, a także wybranymi utworami Edwina Morgana.

Zjawisko poezji konkretnej rozpatrzono w kontekście eksperymentu artystycznego – właściwego poezji współczesnej; znaku językowego postrzeganego w sposób „materialny” – zwłaszcza graficzny; a także w odniesieniu do założeń konstruktywizmu i tzw. metody Johna Cage’a. Magister Kocot zwróciła uwagę na najważniejsze cechy poezji konkretnej Morgana, takie jak „werbiwokowizualność” tekstu, morfodynamika, pociągająca za sobą otwarcie tekstu na wielość odczytań. Wyjaśniła także pojęcie „migotania” znaczeń (Marjorie Perloff)– związanego z aktywizacją tekstu przez czytelnika, oraz problem „odkotwiczania znaczeń”. Następnie zaprosiła uczestników do próby aktywnej analizy (i interpretacji) wybranych wierszy, wśród których znalazły się m.in.: „Message Clear”, „Opening the Cage: 14 Variations on 14 Words”, „Siesta of a Hungarian Snake”czy „Warning Poem”.

Już początkowe próby analizy tekstów przyniosły dyskusję nad sposobem ich odczytywania, a także samą kwestią czy poezję konkretną należy odczytywać „na głos”? Podzielone stanowiska w tej sprawie doprowadziły do uzgodnienia dwóch sposobów obcowania z utworami Edwina Morgana, których dobór pozostawiono indywidualnym preferencjom czytelników. Dalsza część spotkania miała charakter twórczej interpretacji. Uczestnicy poszukiwali odkotwiczonych lub/i ukrytych sensów i „przekazów” zawartych w wierszach, a także nadawali im znaczenia, zgodnie własną koncepcją mentalną. W efekcie jeden utwór mógł otrzymać wiele różnych sensów, oscylujących między tematyką teologiczno-mitologiczną, a obyczajowo-społeczną. Innym ciekawym problemem była analiza typografii poezji konkretnej Morgana, z jej wariacjami słownymi i grą z konwencją estetyczną i gatunkową.

Proponowane teksty:
ℑ EDWIN MORGAN
ℑ Poezja konkretna